KATAKUMBY VIGNA CASSIA

Na kompleks katakumb Vigna Cassia sklada sie cmentarzysko gminy chrzescijanskiej i piec hypogeów prywatnych datowanych na III – V wiek. Katakumby dziela sie na trzy regiony: S. Maria di Gesù, Maggiore i Marcia. Region S. Maria di Gesù siega swymi poczatkami II – III wieku i sklada sie z loculi wykutych w scianach wczesniejszego akweduktu. Na ten sam okres datowany jest takze poczatek istnienia regionu Maggiore. Datacje potwierdza moneta znaleziona w tym rejonie katakumb, wybita w polowie III wieku, za panowania cesarzy Galiena i Klaudiusza II Gota.
Region Marcia jest najmlodszym z wymienionych. Jego poczatki datuje sie na IV wiek, a wiec na okres pokoju z Kosciolem zatwierdzony edyktem mediolanskim z 313 roku. Chronologie tej czesci katakumb potwierdza ich rozwój topograficzny, który jest mniej chaotyczny od regionów wspomnianych wyzej i przypomina regularne rozplanowanie katakumb sw. Jana.
Wspólistnienie gminy chrzescijanskiej i poganskiej czesci lokalnej spolecznosci jest najwyrazniej widoczne w hypogeach (byly wykorzystywane przez pojedyncze rodziny lub korporacje), które znajduja sie nad cmentarzem gminy chrzescijanskiej. Potwierdzeniem tego pluralizmu ideologicznego jest tresc inskrypcji nagrobnych.
Dekoracja malarska hypogeum II przedstawia wyobrazenia z cyklu figuratywnego o tematyce calkowicie chrzescijanskiej. Zbawienie i wskrzeszenie duszy sa dominujacymi tematami wyrazonymi w scenach, które dekoruja dwa arkosolia, a naleza do nich dwie sceny z cyklu Jonasza, Daniel miedzy lwami, przedstawienie zmarlego miedzy orantami, wskrzeszenie Lazarza i pawie w kwitnacym ogrodzie rajskim.